Το ποιητικό σινεμά του Τάκη Κανελλόπουλου

Η ποιητική ματιά του οραματιστή σκηνοθέτη Τάκη Κανελλόπουλου ξεδιπλώνεται στην έκθεση «Ονειρεύομαι μια εκδρομή», στο πλαίσιο του αφιερώματος στο έργο του από το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

«Μακεδονικός γάμος» (1960): η πρώτη ταινία του Τάκη Κανελλόπουλου, γυρισμένη στο Βελβεντό Κοζάνης, τιμήθηκε με το Α΄ Βραβείο Ταινίας Μικρού Μήκους στην 1η Εβδομάδα Ελληνικού Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

Ο Φαίδων Γεωργίτσης και η Αιμιλία Πίττα στον «Ουρανό» (1962), την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του Τάκη Κανελλόπουλου, γυρισμένη στους νομούς Κοζάνης και Καστοριάς. Απέσπασε το Βραβείο Φωτογραφίας την 3η Εβδομάδα Ελληνικού Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και ήταν υποψήφια για τον Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ Καννών το 1963

«Ουρανός» (1962): η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του Τάκη Κανελλόπουλου

Στιγμιότυπο από τα γυρίσματα της ταινίας «Ουρανός» το 1961. Πρώτος από δεξιά διακρίνεται ο σκηνοθέτης Τάκης Κανελλόπουλος

Στιγμιότυπο από το βίντεο της έκθεσης «Ονειρεύομαι μια εκδρομή» που επιμελήθηκε ο σκηνοθέτης Νίκος Πάστρας. Αναφορά στον «Μακεδονικό γάμο» του Τάκη Κανελλόπουλου

Αριστερά: Η Λίλυ Παπαγιάννη και ο Κώστας Καραγιώργης στην «Εκδρομή» (1966) / Δεξιά: Ο Κώστας Καραγιώργης στην «Εκδρομή» (1966)

Η Λίλυ Παπαγιάννη και ο Άγγελος Αντωνόπουλος στην «Εκδρομή» (1966). Στο 7ο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης η ταινία απέσπασε το Βραβείο Φωτογραφίας και έλαβε τιμητική διάκριση σκηνοθεσίας. Οι κριτικοί τη βράβευσαν για τη μουσική του Νίκου Μαμαγκάκη και την ερμηνεία της Λίλυς Παπαγιάννη

Στιγμιότυπο από τα γυρίσματα της «Εκδρομής» (1966). Καθιστός ο σκηνοθέτης Τάκης Κανελλόπουλος, δίπλα του ο αδερφός του Κώστας Κανελλόπουλος

Αριστερά: «Εκδρομή» (1966) / Δεξιά: «Παρένθεση» (1968)

Η Αλεξάνδρα Λαδικού και ο Άγγελος Αντωνόπουλος στην «Παρένθεση» (1968). Στο 9ο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης η ταινία τιμήθηκε με το Βραβείο Καλλιτεχνικής Ταινίας και Φωτογραφίας, ενώ οι κριτικοί τη βράβευσαν για τη σκηνοθεσία του Τάκη Κανελλόπουλου και τη μουσική του Νίκου Μαμαγκάκη

Η Αλεξάνδρα Λαδικού στην «Παρένθεση» (1968)

Στο 9ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης το 1968 ο Τάκης Κανελλόπουλος προσερχόμενος στην πρεμιέρα της ταινίας του «Παρένθεση» στο θέατρο της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών, με τους ηθοποιούς Αλεξάνδρα Λαδικού και Άγγελο Αντωνόπουλο

«Η τελευταία άνοιξη» (1972): η τέταρτη μεγάλου μήκους ταινία του Τάκη Κανελλόπουλου με πρωταγωνίστρια την Αιμιλία Υψηλάντη. Κλείσιμο της τριλογίας που άνοιξε με την «Εκδρομή» και συνεχίστηκε με την «Παρένθεση». Παρά τη συμμετοχή της Finos Film στην παραγωγή, η ταινία δεν βγήκε ποτέ σε εμπορική διανομή

«Το χρονικό μιας Κυριακής» (1975): υπό τους ήχους της μουσικής της Ελένης Καραΐνδρου η ταινία αφηγείται έξι μικρές ιστορίες που μοιάζουν σαν τα σύντομα αφηγήματα που έγραφε ο Τάκης Κανελλόπουλος τα τελευταία χρόνια της ζωής του

«Ρομαντικό σημείωμα» (1978): η ταινία έλαβε τιμητική διάκριση φωτογραφίας στο 19ο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, ενώ προβλήθηκε εμπορικά μόνο στη Θεσσαλονίκη για δύο εβδομάδες, στον κινηματογράφο Ριβολί

Στιγμιότυπο από το βίντεο της έκθεσης «Ονειρεύομαι μια εκδρομή» που επιμελήθηκε ο σκηνοθέτης Νίκος Πάστρας. Αναφορά στην ταινία «Σόνια» του Τάκη Κανελλόπουλου

Από την έκθεση «Ονειρεύομαι μια εκδρομή». Ιδέα, επιμέλεια: Μανώλης Κρανάκης. Εικαστική επιμέλεια, βίντεο: Νίκος Πάστρας (64ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης)

•••

«Ο κόσμος που ονειρεύτηκα δεν υπάρχει. Γι’ αυτό ζω σε έναν κόσμο που αρχίζει το πρωί με τσάι και τελειώνει το βράδυ με ένα μαρτίνι ή ένα τραγούδι» έγραψε το 1987 ο Τάκης Κανελλόπουλος, μια από τις πιο εμβληματικές και επιδραστικές μορφές της εγχώριας κινηματογραφίας.

Η έκθεση «Ονειρεύομαι μια εκδρομή», που πραγματοποιείται από το 64ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης ενενήντα χρόνια από τη γέννησή του, ανοίγει την πόρτα στο διακριτό σύμπαν του, ξανασυστήνοντας στο κοινό τις ταινίες του, τη μακεδονική ενδοχώρα όπως την αποθέωσε στο έργο του, τις μουσικές των ταινιών του, τα διηγήματά του.

«Μοιάζει με τον αμάραντο το σινεμά του Τάκη Κανελλόπουλου» αναφέρει ο επιμελητής της έκθεσης, κριτικός κινηματογράφου Μανώλης Κρανάκης, στην ειδική έκδοση του φεστιβάλ «Αντικατοπτρισμοί: Α Κατάλογος». «Είναι ανθεκτικό, απρόβλεπτο, μαγικό, ένα σινεμά που ονειρεύεται και το κάνει απτή πραγματικότητα να (σε) πάει εκδρομή ταυτόχρονα στο σκοτάδι και στο φως:

Τον τρων’ τα λάφια και ψοφούν,
τ΄ αγρίμια κι ημερεύουν, καλέ».

Η έκθεση παρουσιάστηκε τον Νοέμβριο του 2023 στο κτίριο του Δυτικού Φυλακίου Εισόδου της Πύλης 1 στο Λιμάνι Θεσσαλονίκης και βρήκε μόνιμη στέγη στους χώρους του Μουσείου Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, τιμώντας τη μνήμη του σημαντικότερου σκηνοθέτη της πόλης.