Skip to content
Home » News » Συζητώντας με εφήβους για τον λαϊκισμό στο MOMus

Συζητώντας με εφήβους για τον λαϊκισμό στο MOMus

    Συζητώντας με εφήβους για τον λαϊκισμό στο MOMus

    Published
    Η Μαρία Κεχαγιόγλου μπροστά σε έργα από το πρότζεκτ «One of yours» του Daniel Mayrit

    Συζητώντας με εφήβους για τον λαϊκισμό στο MOMus

    Published
    Η Μαρία Κεχαγιόγλου μπροστά σε έργα από το πρότζεκτ «One of yours» του Daniel Mayrit
    Η Μαρία Κεχαγιόγλου γράφει στο Short Stories για την εμπειρία της από τις αντιδράσεις των μαθητών στην έκθεση «Το φάντασμα του λαού» της Thessaloniki Photobiennale 2023 στο MOMus – Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης

    Στις 20 Οκτωβρίου 2023 εγκαινιάστηκε στο MOMus – Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης η κεντρική έκθεση της Thessaloniki Photobiennale 2023, με τίτλο Το φάντασμα του λαού. Θέμα της έχει τον λαϊκισμό.

    Οι έφηβοι –μεγάλο ποσοστό των επισκεπτών της έκθεσης–, καθώς εισέρχονται στο μουσείο, είναι αρκετά μαγκωμένοι, σίγουρα νυσταγμένοι, αλλά και αρκετά απορημένοι. Μου αρέσει να συζητάω μαζί τους και να συνδιαμορφώνουμε την επίσκεψη. Να μη θεωρείται από την αρχή σχεδόν τίποτε προκαθορισμένο.

    Συχνά ξεκινάω τη συζήτηση ρωτώντας τους: «Όταν ακούτε τη λέξη λαϊκισμός, τι σας έρχεται στο μυαλό;». Όταν η απάντηση είναι «πολιτικοί, λαός και ψέματα», μικρά πυροτεχνήματα σκάνε πάνω από το κεφάλι μου διότι είναι ημέρα γιορτής. Αν η απάντηση είναι «οχ», ανασκουμπώνομαι. Και η γιορτή θα έχει ακόμη περισσότερο ενδιαφέρον.

    Σκεφτόμασταν σε ποιο σημείο της έκθεσης θα είχε μεγαλύτερο ενδιαφέρον να σταθούμε και να μιλήσουμε με τα παιδιά για τον λαϊκισμό. Το glitching των αναπαραστάσεων των πολιτικών αρχηγών, που στα μάτια των παιδιών έμοιαζε με «χαλασμένες φωτογραφίες», οι οποίες –σύμφωνα με τα ίδια–  δεν είχαν θέση σε ένα μουσείο φωτογραφίας; Ή το πρότζεκτ του Ισπανού Daniel Mayrit, που με έξυπνο τρόπο παρουσιάζει εργαλεία για σκέψη ενάντια στα μέσα χειραγώγησης του λαϊκισμού;

    Υποδύεται τον ρόλο ενός λαϊκιστή υποψηφίου γύρω από τον οποίο συνθέτει μια ολοκληρωμένη εικονογραφία, αποτελούμενη από σκηνοθετημένες και ψηφιακά επεξεργασμένες εικόνες πραγματικών λαϊκιστών. Το προφίλ που πλάθει ο Mayrit είναι ενός υποψηφίου που έχει καλές σχέσεις με αρκετούς πολιτικούς διαφορετικών παρατάξεων, φωτογραφίζεται και μοιράζεται στιγμές με όλους, αλλά και πάρα πολλές από την καθημερινότητα του.

    Κάνοντας μια στάση μπροστά από σειρά έργων αυτού του πρότζεκτ, πριν καν προλάβω να ξεκινήσω τη συζήτηση, πετάγεται ένας ήσυχος καθ’ όλη τη διάρκεια μικρός και μου λέει: «Κυρία, too good to be true». Μα φυσικά σκέφτομαι, έχω απέναντι μου την Generation Ζ, παιδιά ψηφιακής εποχής που μπορούν να αντιληφθούν αμέσως αυτές τις επεξεργασμένες εικόνες.

    Τα τελευταία χρόνια νιώθω ότι τα παιδιά έχουν γίνει πιο ευάλωτα. Επίσης έχει μειωθεί αρκετά η ικανότητά τους για επικοινωνία. Σιωπούν περισσότερο

    Του απαντάω: «Γιατί το λες αυτό; Δηλαδή αν ήταν υποψήφιος στις εκλογές στην Ελλάδα, δεν θα τον ψήφιζες;».

    Η μαγεία της επίσκεψης ξεκινά ακριβώς σε εκείνο το σημείο, όταν αυτό που λείπει από την προσωπικότητα που έχει δημιουργήσει o Mayrit, η επιχειρηματολογία δηλαδή, έρχεται από τα παιδιά. Είναι πολλά που, ναι, θα τον ψήφιζαν γιατί η εικόνα και μόνο τους αρκεί. Eίναι άλλα που νιώθουν ότι εξαπατώνται καθώς δεν παρουσιάζει κανένα πολιτικό πρόγραμμα. Ξαφνικά ξεκινά ένας ουσιαστικός διάλογος μεταξύ τους, μ’ εμένα να είμαι εκεί ως μέλος της ομάδας που συντονίζει κάτι διαφορετικό για τους ίδιους, την ανταλλαγή απόψεων.

    «Εεε, δεν φτάνει να μας δείχνει ότι ταΐζει κατσικάκια, κυρία». Έτσι όμως δεν είναι και στην κοινωνία των ενηλίκων; σκέφτομαι.

    Τα τελευταία χρόνια, μες στις γενικότερες συνθήκες που βιώνουμε, νιώθω ότι τα παιδιά έχουν γίνει περισσότερο ευάλωτα. Επίσης έχει μειωθεί αρκετά η ικανότητά τους –ή και η διάθεση– για επικοινωνία. Σιωπούν περισσότερο, δεν συζητούν εύκολα, ανυπομονούν να πιάσουν και πάλι το κινητό και να χαθούν μες στον ψηφιακό κόσμο των memes όπου νιώθουν ασφάλεια και οικειότητα.

    Αυτή επομένως η διαδραστική επικοινωνιακή κατάσταση που δημιουργείται μαζί τους στο μουσείο είναι τελικά μια εμπειρία στην ύπαρξη της οποίας εμείς, οι άνθρωποι των μουσείων, αξίζει να επενδύσουμε, να είμαστε εκεί ως συντονιστές και να δημιουργούμε τις προϋποθέσεις για τον πολλαπλασιασμό τους στο εδώ και το τώρα.

    •••

    Η έκθεση Το φάντασμα του λαού παρουσιάζεται στους χώρους του MOMus – Μουσείου Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης και του MOMus – Πειραματικού Κέντρου Τεχνών στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης έως τις 11/2/2024.

    banner_300_250
    Μαρία Κεχαγιόγλου
    Η Μαρία Κεχαγιόγλου είναι μουσειολόγος με σπουδές στις Πολιτικές Επιστήμες και στην Ιστορία. Εργάζεται στο τμήμα εκπαιδευτικών προγραμμάτων του MOMus – Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης

    Κεντρική φωτογραφία
    Ελένη Αγναντοπούλου/ΜOMus – Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης

    ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS

    MORE SHORT STORIES

    Ευαγγελία Αγγέλκου_μια σφιχτή αγκαλία για την ξεναγήστρα_ shortstories
    Short

    Μια σφιχτή παιδική αγκαλιά για την «ξεναγήστρα»

    Η αρχαιολόγος Ευαγγελία Αγγέλκου γράφει στο Short Stories για ένα τρυφερό περιστατικό με ένα μικρό κορίτσι, κάποιους μήνες ύστερα από μια κυριακάτικη ξενάγηση στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη

    Αρετή Κονδυλίδου_ παιδιά καθεστώς Ταλιμπάν Αφαγανιστάν_ shortstories
    Short

    Πώς να μιλήσεις στα παιδιά για το καθεστώς των Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν;

    Η Αρετή Κονδυλίδου μοιράζεται με το Short Strories τις αγωνίες της πίσω από το εκπαιδευτικό πρόγραμμα για τη φωτογραφική έκθεση του Δημήτρη Μεσσίνη με θέμα τους Ταλιμπάν και πώς ένα τραγούδι του Φίλιππου Πλιάτσικα βοήθησε στην υλοποίησή του