Skip to content
Home » Με τον γιο ενός επιζώντα του Άουσβιτς στην «Οβριακή» της Ρόδου

Με τον γιο ενός επιζώντα του Άουσβιτς στην «Οβριακή» της Ρόδου

    Με τον γιο ενός επιζώντα του Άουσβιτς στην «Οβριακή» της Ρόδου

    Published
    Η σημερινή οδός Θησεως (Kalle de Kahal Grande) της μεσαιωνικής πόλης της Ρόδου, όπου βρίσκεται το σπίτι της ιστορίας. Δεξιά τα ερείπια της Μεγάλης Συναγωγής (Kahal Grande), στο βάθος ο Ξενώνας της Αγίας Αικατερίνης

    Με τον γιο ενός επιζώντα του Άουσβιτς στην «Οβριακή» της Ρόδου

    Published
    Η σημερινή οδός Θησεως (Kalle de Kahal Grande) της μεσαιωνικής πόλης της Ρόδου, όπου βρίσκεται το σπίτι της ιστορίας. Δεξιά τα ερείπια της Μεγάλης Συναγωγής (Kahal Grande), στο βάθος ο Ξενώνας της Αγίας Αικατερίνης
    Ο ξεναγός Νίκος Μαστροχρήστος γράφει στο Short Stories για τη συγκλονιστική συνάντηση που είχε πριν από τέσσερα χρόνια με τον γιο ενός επιζώντα από το Άουσβιτς Ρόδιου Εβραίου, που ταξίδεψε στη Ρόδο για να γνωρίσει την πατρίδα του πατέρα του

    Η εβραϊκή κοινότητα της Ρόδου είναι μια από τις αρχαιότερες της Ευρώπης. Στους αυτόχθονες Ρωμανιώτες προστέθηκαν το 1523, έτος κατάληψής της από τον Σουλεϊμάν τον Μεγαλοπρεπή, Σεφαραδίτες Εβραίοι.

    Eγκαταστάθηκαν εντός των τειχών της μεσαιωνικής πόλης, στην περιοχή που από τους ντόπιους ονομάστηκε Οβριακή. Οι Εβραίοι την αποκαλούσαν Juderia ή Judecca. Ύστερα από αιώνες ειρηνικής συνύπαρξης σχεδόν ολόκληρη η κοινότητα εκτοπίστηκε στις 23.07.1944 και βρήκε μαρτυρικό θάνατο στα κρεματόρια του Άουσβιτς.

    Ως διπλωματούχος ξεναγός τα τελευταία δέκα χρόνια έχει τύχει να γνωρίσω και να συναναστραφώ με επισκέπτες όλων των προελεύσεων. Πριν από τέσσερα περίπου χρόνια ένας Αμερικανός φίλος με έφερε σε επικοινωνία με κάποιον που συνδεόταν συναισθηματικά με το νησί και ήθελε να προγραμματίσει την επικείμενη επίσκεψή του.

    Ο πατέρας του ήταν ένας από τους εκατό περίπου διασωθέντες Ρόδιους Εβραίους του Άουσβιτς. Μετά τον πόλεμο εγκαταστάθηκε στις ΗΠΑ και πέθανε σε βαθύ γήρας. Παρόλο που δεν ήταν η πρώτη φορά που θα συναντούσα απόγονο επιζώντα, ομολογώ πως αγωνιούσα να μάθω όσο περισσότερα μπορούσα από εκείνον και να του παρουσιάσω ό,τι σχετιζόταν με τη μακρόχρονη παρουσία των Εβραίων στη Ρόδο.

    Ένα πρωινό του Ιουλίου συναντηθήκαμε. Ήταν ένας ευσταλής μεσήλικας που συνοδευόταν από τη γυναίκα του και τις δύο εικοσάχρονες περίπου κόρες του. Στα μάτια του έλαμπε η χαρά της πρώτης επαφής με τη γενέτειρα του πατέρα του, τις ρίζες του.

    Η λάμψη μετατράπηκε λίγο αργότερα σε γοερά κλάματα έξω από το κτίριο της σημερινής Τουριστικής Σχολής Ρόδου, μπροστά στην πλάκα που μαρτυρεί ότι εκεί ήταν το στρατόπεδο συγκέντρωσης όπου ο πατέρας του μαζί με περίπου 2.000 μέλη της κοινότητας ξεκίνησαν το ταξίδι χωρίς επιστροφή τον Ιούλη του 1944.

    Στη συνέχεια της περιήγησής μας, ο Ν.Χ. μου είπε την ιστορία της οικογένειάς του. Το σπίτι του πατέρα του ήταν κοντά στη Μεγάλη Συναγωγή (Kahal Grande) της Ρόδου που καταστράφηκε στους βομβαρδισμούς του 1944.

    Όταν πλησιάζαμε του είπα: «πιστεύω πως αυτό είναι το σπίτι του πατέρα σου». Ξέσπασε σε λυγμούς και πάλι

    Έχοντας κάνει προεργασία και με τους χάρτες της Juderia ανά χείρας, φτάσαμε έξω από τα ερείπια της συναγωγής. Όταν πλησιάζαμε του είπα: «Πιστεύω πως αυτό είναι το σπίτι του πατέρα σου». Ξέσπασε σε λυγμούς και πάλι. Η οικογένειά του, σφιχτά αγκαλιασμένη, και εγώ τόσο εμφανώς συγκινημένος, αλλά συνάμα διακριτικός.

    Τους άφησα να ζήσουν τη στιγμή, όσο εγώ περιεργαζόμουν το σπίτι. Εμφανώς παραμελημένο, φαίνεται ότι κατοικείτο μέχρι πρόσφατα. Χτύπησα χωρίς δισταγμό την πόρτα. Η ώρα ήταν 10.00. Δεν άνοιξε κανείς.

    Ύστερα από λίγα λεπτά επέστρεψα στους επισκέπτες μου. Αφού έβγαλαν φωτογραφίες και ξεμακρύναμε από το σπίτι, ένα μηχανάκι πέρασε μπροστά μας και σταμάτησε έξω από το σπίτι του Ν.Χ. Έτρεξα αμέσως και μίλησα στον νεαρό που ετοιμαζόταν να μπει μες στο σπίτι.

    Η γιαγιά του που έμενε εκεί είχε πεθάνει και παρόλο που δεν επισκεπτόταν συχνά το σπίτι, έτυχε να περνάει από εκεί και σταμάτησε. Όταν του εξήγησα ποιοι ήταν οι επισκέπτες μου, με μεγάλη προθυμία άνοιξε την πόρτα και μας άφησε να περάσουμε.

    Από τα λίγα λεπτά που μείναμε εκεί, πέρα από τον συναισθηματικό φόρτο, δύο πράγματα θα μου μείνουν αξέχαστα. Το ένα είναι η φωτογραφία που τράβηξα με τον δακρυσμένο Ν.Χ. και την οικογένειά του μπροστά στο τζάκι των παππούδων του. Το άλλο η απορία στα μάτια του νεαρού. Ίσως κανένας ποτέ δεν του είχε μιλήσει για τους Εβραίους και τη Γενοκτονία τους. Ίσως η Οβριακή γι’ αυτόν και για τους νεότερους να ήταν απλώς κάτι άλλο, απρόσωπο, και χωρίς ιστορική βαρύτητα.

    banner_300_250
    Νίκος Μαστροχρήστος
    Ο Νίκος Μαστροχρήστος είναι διπλωματούχος ξεναγός και αρχαιολόγος

    Κεντρική φωτογραφία
    Νίκος Μαστροχρήστρος

    ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS

    MORE SHORT STORIES

    Kriton Piperas_επάγγελμα ξεναγός -ta-giati-mias-polychronis-ergasiakis-poreias_Filippoi
    Short

    Επάγγελμα ξεναγός: Τα γιατί μιας πολύχρονης εργασιακής πορείας

    Ο Κρίτων Πιπέρας, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξεναγών, συνοψίζει στο Short Stories τους λόγους που τον κάνουν να παραμένει ξεναγός παρά τα προβλήματα που αντιμετωπίζει από τα πρώτα του βήματα στο επάγγελμα