Skip to content
Home » News » Στο Βρετανικό Μουσείο είδα από κοντά τα λεηλατημένα ελληνικά γλυπτά

Στο Βρετανικό Μουσείο είδα από κοντά τα λεηλατημένα ελληνικά γλυπτά

    Στο Βρετανικό Μουσείο είδα από κοντά τα λεηλατημένα ελληνικά γλυπτά

    Published
    Μαρμάρινο ανάγλυφο από τη βόρεια ζωφόρο του Παρθενώνα, εκτεθειμένο στο Βρετανικό Μουσείο

    Στο Βρετανικό Μουσείο είδα από κοντά τα λεηλατημένα ελληνικά γλυπτά

    Published
    Μαρμάρινο ανάγλυφο από τη βόρεια ζωφόρο του Παρθενώνα, εκτεθειμένο στο Βρετανικό Μουσείο
    Ο επίτιμος έφορος Αρχαιοτήτων Αντώνης Βασιλάκης γράφει στο Short Stories τις σκέψεις του από την πρόσφατη επίσκεψή του στο Βρετανικό Μουσείο, όπου είδε για πρώτη φορά από κοντά τα κλεμμένα ελληνικά γλυπτά από την Ακρόπολη

    Πριν από λίγες μέρες επισκέφτηκα το Λονδίνο για πρώτη φορά. Φυσικά, πήγα στο Βρετανικό Μουσείο. Ένα καθίδρυμα της βάναυσης και ντροπιαστικής αποικιοκρατίας, που θυμίζει ό,τι ήταν και είναι και η χώρα του: «ξεπεσμένος λόρδος». Ο χαρακτηρισμός μου ήρθε αυθόρμητα, αλλά, όπως διαπίστωσα από τα σχόλια πολλών φίλων, είναι μάλλον επιεικής.

    Όταν βρέθηκα στο μισοσκότεινο μουντό εσωτερικό, τα αισθήματά μου ήταν ανάμικτα. Χαρά ένιωθα γιατί θα βρισκόμουν πρώτη φορά μπροστά σε αριστουργήματα τέχνης, που ως τότε τα ’χα δει μόνο σε εικόνες. Κατάθλιψη όμως με κατέλαβε ταυτόχρονα για την εικόνα που παρουσιάζει το μουσείο.

    Το πιο εγκαταλειμμένο ελληνικό μουσείο –υπάρχουν ακόμη κάποια– είναι σε καλύτερη κατάσταση από αυτό. Όλα μέσα είναι μουντά, μισοσκότεινα, κακοφωτισμένα. Τα χρώματα των τοίχων και των βάθρων είναι σκούρα όσο δεν παίρνει. Οι φεγγίτες ακαθάριστοι και λερωμένοι. Η αφροντισιά προσωποποιημένη.

    Φυσικά, επικεντρώθηκα στα κλεμμένα ελληνικά γλυπτά από την Ακρόπολη και από άλλες ελληνικές θέσεις. Όχι μόνο για να τα καμαρώσω, αλλά, με τη γνωστή αρχαιολογική διαστροφή, για να δω την κατάσταση διατήρησής τους.

    Οι εικόνες που έχουν κυκλοφορήσει δεν μαρτυρούν τη βαναυσότητα που έχουν υποστεί αυτά τα αριστουργήματα στο παγωμένο θλιβερό και θλιμμένο περιβάλλον που έχουν καταδικαστεί να υπάρχουν για δυο αιώνες. Μόνο η αυτοψία μπορεί να δώσει την πραγματική κατάστασή τους.

    Αναλογίστηκα τις περιπέτειες που έχουν περάσει μέχρι να φτάσουν εδώ. Ακρωτηριασμένα, με σημαντικές και ανεπανόρθωτες, μη αναστρέψιμες φθορές.

    Παρατήρησα τα ίχνη από τα τεράστια πριόνια που χρησιμοποιήθηκαν για τη «λέπτυνση» των μαρμάρινων πλακών της ζωφόρου, γιατί αυτή είχε γλυφθεί πάνω στα ογκώδη επιστύλια του σηκού.

    Θυμήθηκα ότι το μπρίκι «Μέντορας», ένα από τα πλοία που είχε ναυλώσει ο Έλγιν για τη μεταφορά της λείας, ναυάγησε τον Σεπτέμβρη του 1802 στα Κύθηρα και τον επόμενο χρόνο ανέσυραν σφουγγαράδες για λογαριασμό του.

    Θυμήθηκα την αφήγηση του Λέο φον Κλέντσε πως ο βασιλιάς Όθωνας το 1834 εγκαινίασε την αναστήλωση του Παρθενώνα, καθισμένος σε θρόνο μέσα σε αυτόν

    Μου ήρθε στον νου η εκτίμηση του Βίνκελμαν, του ιδρυτή της κλασικής αρχαιολογίας: «Η ακμή της ελληνικής τέχνης συνέπεσε με τη δημοκρατική μορφή διακυβέρνησης».

    Θυμήθηκα επίσης την αφήγηση του αρχιτέκτονα Λέο φον Κλέντσε πως ο βασιλιάς Όθωνας το 1834 εγκαινίασε την αναστήλωση του Παρθενώνα, καθισμένος σε δαφνοστολισμένο θρόνο μέσα σε αυτόν. Είχε φτάσει στον ναό έφιππος, επικεφαλής μιας πομπής στην οποία μετείχαν οι αντιβασιλείς, οι αυλικοί, οι σωματοφύλακες, η εθνοφυλακή, οι παπάδες, οι δάσκαλοι, οι εκπρόσωποι των συντεχνιών και οι επιφανείς πολίτες της Αθήνας. Ήταν μια αναπαράσταση της πομπής των Παναθηναίων που είχε απεικονιστεί στην κατακερματισμένη ζωφόρο.

    Θυμήθηκα ότι ο πατέρας του Όθωνα, ο Λουδοβίκος της Βαυαρίας, ήταν χρηματοδότης και ουσιαστικός εγκέφαλος των ευρωπαϊκών συμμοριών που καταλήστεψαν και αφάνισαν τις ελληνικές αρχαιότητες. Ο Λουδοβίκος είχε φροντίσει να εμπλουτίσει την περίφημη Γλυπτοθήκη του Μονάχου με τα γλυπτά από τον ναό της Αφαίας στην Αίγινα.

    Ο Μπόρις Τζόνσον, δημοσιογράφος, δήμαρχος του Λονδίνου και πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, δημοσίευσε την άποψη ότι «τα Ελγίνεια ήταν μια εικονογραφημένη αναπαράσταση της Αγγλίας ως ελεύθερης κοινωνίας, απελευθερώτριας άλλων λαών».

    banner_300_250
    Αντώνης Βασιλάκης
    Ο Αντώνης Βασιλάκης είναι επίτιμος έφορος αρχαιοτήτων

    Κεντρική φωτογραφία
    Βρετανικό Μουσείο

    ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS

    MORE SHORT STORIES